Drinken of gebruiken na een verlies: hoe stop je?

Misschien rouw je om iemand die is overleden, om een relatie, om je werk of om je gezondheid. Een glas, een joint of een pil kan dan een avond minder zwaar laten voelen. Als dat vaker gebeurt, kun je merken dat je nog steeds met het verlies leeft én dat het gebruik meer ruimte krijgt. Hier lees je hoe je beide serieus kunt nemen.

In dit artikel

• Hoe stop je met drinken of gebruiken na een verlies?
• Waarom grijp je naar drank of drugs als je rouwt?
• Wat doet verdoven met je rouw?
• Hoe merk je dat het meer is geworden dan een zware periode?
• Wat helpt je de avonden en nachten door?
• Waarom voelt stoppen soms als het verlies opnieuw voelen?
• Wanneer heb je hulp nodig bij je rouw?
• Wanneer heb je meteen hulp nodig?
• Veelgestelde vragen

Hoe stop je met drinken of gebruiken na een verlies?

Begin met te bekijken wat het middel voor je doet. Wil je kunnen slapen, even niet denken of de stilte van een avond doorbreken? Dat helpt om passende steun te zoeken. Alleen afleiding zoeken hoeft het verlies niet op te lossen, maar kan sommige uren wel draaglijker maken.

Een paar vaste punten in je dag kunnen helpen, zoals op ongeveer dezelfde tijd opstaan, eten en even naar buiten gaan. Bespreek met iemand die je vertrouwt of je contact kunt opnemen op moeilijke momenten. Je mag ook ruimte maken voor verdriet, boosheid of gevoelloosheid; rouw verloopt niet volgens één patroon.

Drink je dagelijks veel alcohol of gebruik je slaap- of kalmeringsmiddelen? Bespreek met je huisarts hoe je veilig kunt minderen of stoppen. Ook bij GHB of opioïden is professionele begeleiding belangrijk.

Waarom grijp je naar drank of drugs als je rouwt?

Alcohol of drugs kunnen verdriet op korte termijn minder voelbaar maken. Soms wordt drinken ook een gewoonte rond een bepaald moment, bijvoorbeeld 's avonds na een lange dag. Het is de moeite waard te onderzoeken welke situatie bij jou speelt, zonder al vooraf in te vullen wat het middel precies voor je betekent.

Gebruik kan ook verbonden zijn geraakt met herinneringen aan de persoon die je mist, of juist met de wens om die herinneringen even op afstand te houden. Als je weet op welke momenten je grijpt naar een middel, kun je gerichter hulp of gezelschap vragen.

Wat doet verdoven met je rouw?

Verdoving kan verlichting geven terwijl het effect duurt. Alcohol kan daarna ook de slaap en stemming verslechteren; bij somberheid kan dat een moeilijke wisselwerking worden. Het betekent niet dat ieder verdriet door het drinken komt of dat rouw vanzelf minder wordt zodra je stopt.

Rouw verandert vaak met de tijd, maar er is geen vaste route. Veel drinken of gebruiken kan het moeilijker maken om goed te slapen, contact te houden en aandacht te geven aan wat je nodig hebt. Als je mindert of stopt, kan het verdriet duidelijker naar voren komen. Bespreek dat met iemand bij wie je terechtkunt.

Drinken hield het verdriet op afstand, maar ook de herinneringen die het verdriet waard maakten.

Hoe merk je dat het meer is geworden dan een zware periode?

Na een verlies kunnen gewoonten veranderen. Merk je dat je meer gebruikt dan je wilt, het verbergt of moeilijk kunt minderen, dan is het goed om ook het gebruik zelf te bespreken. Je hoeft niet eerst vast te stellen of het al een verslaving is.

Wat helpt je de avonden en nachten door?

Thuisarts noemt contact met vertrouwde mensen, regelmatig eten en slapen en dagelijks bewegen als manieren om voor jezelf te zorgen tijdens rouw. Dat zijn kleine handelingen; ze nemen het verlies niet weg. Ze kunnen wel wat houvast geven, juist op momenten waarop je anders zou drinken of gebruiken.

• Plan iets voor het uur waarin je vroeger begon met drinken of gebruiken, zoals een wandeling, een telefoontje of koken voor iemand.
• Schrijf een brief aan degene die je mist. Je hoeft hem nooit te versturen.
• Kies een vaste plek of een vast moment om te herdenken, zodat het verdriet een plaats heeft.
• Zoek lotgenoten, bijvoorbeeld via een rouwgroep bij jou in de buurt.
• Leg voor de nacht iets klaar wat rust geeft, zoals een warme douche of een luisterboek.

Als je minder gebruikt, kunnen avonden anders aanvoelen. Geef jezelf de ruimte om uit te zoeken wat je op die momenten nodig hebt en vraag hulp als verdriet of trek je overspoelt. Lees ook hoe alleen thuis gebruiken een gewoonte kan worden.

Waarom voelt stoppen soms als het verlies opnieuw voelen?

Een middel kan in een moeilijke tijd overtuigend lijken omdat het een paar uur verlichting geeft. Binnen de methode noemen we die verwachte verlichting de belofte. Kijk zowel naar dat tijdelijke effect als naar wat het gebruik daarna met je doet; zo ontstaat een vollediger beeld.

Vraag je af wat het middel je de afgelopen tijd gaf en wat het kostte. Misschien was er soms rust, en waren er ook ochtenden waarop je minder energie had of afspraken afzegde. Dat kan per persoon verschillen. Zo'n eerlijk overzicht helpt om te kiezen wat jij wilt veranderen, terwijl het verlies aandacht mag blijven krijgen.

Het doel is dat je steeds beter kunt kiezen wat je werkelijk wilt, ook als verdriet weer opkomt. Je hoeft geen gevoel af te dwingen om vandaag al hulp te mogen vragen.

Online traject · elf lessen

Van verslaving naar vrij leven

Een online traject gericht op stoppen met je verslaving door te onderzoeken waarom gebruik aantrekkelijk blijft, ook wanneer het na een verlies een plek kreeg.

€197 Bekijk het traject →

Wanneer heb je hulp nodig bij je rouw?

Rouw heeft geen vaste einddatum. Thuisarts adviseert een afspraak bij de huisarts als het na zes maanden niet minder wordt, als je steeds somberder wordt, gewone dingen niet meer goed lukken of als je alcohol, medicijnen of drugs gebruikt om de rouw niet te voelen. Je hoeft dus niet eerst zes maanden te wachten om hulp te vragen. Bij ongeveer 10 van de 100 mensen blijft de rouw langdurig heel heftig; daar is behandeling voor.

Vertel je huisarts ook wat en hoeveel je drinkt of gebruikt. Dat helpt om de risico's van stoppen te beoordelen en te bespreken welke steun past bij het verlies én het middelengebruik. Voel je je ook langdurig somber, lees dan meer over verslaving en depressie.

Wanneer heb je meteen hulp nodig?

Denk je eraan jezelf iets aan te doen? Bel direct je huisarts of de huisartsenpost. Je kunt ook dag en nacht gratis 113 bellen of chatten via 113.nl. Bel 112 als er direct levensgevaar is.

Bij langdurig of zwaar gebruik van alcohol kan plotseling stoppen een ernstig onthoudingssyndroom veroorzaken. Langdurig gebruik van slaap- en kalmeringsmiddelen vraagt vaak om geleidelijke afbouw in overleg met een arts. Ontwenning van GHB kan ernstig en soms levensbedreigend zijn. Ontgifting van opioïden hoort doorgaans begeleid te worden. Overleg met je huisarts voordat je iets verandert.

Meer informatie vind je bij Thuisarts en het Trimbos-instituut.

Veelgestelde vragen

Is het normaal om meer te drinken na een overlijden?

Veel mensen drinken of gebruiken meer in een zware periode. Thuisarts raadt bij rouw wel af om alcohol, kalmeringsmiddelen of drugs te gebruiken, omdat je eraan verslaafd kunt raken.

Helpt alcohol tegen verdriet?

Even. Het Trimbos-instituut schrijft dat alcohol eerst opwekkend kan werken, maar dat sombere gevoelens daarna juist kunnen toenemen.

Hoe lang duurt rouw?

Rouw verschilt per persoon en heeft geen vaste einddatum. Neem contact op met je huisarts als het niet minder wordt, je steeds somberder bent, dagelijkse dingen niet lukken of je middelen gebruikt om het verdriet niet te voelen.

Wat is een langdurige rouwstoornis?

Volgens Thuisarts voelt de rouw dan na een jaar nog net zo erg als in het begin. Ongeveer 10 van de 100 mensen die rouwen hebben daar last van. Er is behandeling voor.

Kan ik stoppen met drinken terwijl ik nog rouw?

Ja. Je kunt stoppen terwijl je nog rouwt en steun voor beide zoeken. Drink je dagelijks veel of gebruik je middelen die lichamelijke ontwenning kunnen geven, bespreek dan eerst met je huisarts hoe je veilig stopt.