Een groep vrienden van rond de vijfentwintig lacht en praat samen op een zonnig festivalterrein in de middag

Uitgaan zonder drugs: hoe doe je dat?

Polle van den Dop
Uitgaan zonder drugs begint met kijken wat je van de avond verwacht en wat gebruik je daarin lijkt te geven. Bedenk vooraf hoe je naar huis gaat, wat je drinkt en wat je zegt als iemand iets aanbiedt. Je hoeft niet tot het einde te blijven. Merk je dat uitgaan steeds weer tot gebruik leidt, kies dan voorlopig een andere afspraak en zoek hulp bij het stoppen.

Je wilt misschien stoppen met 3-MMC, XTC of coke, terwijl je nog graag danst of je vrienden op een feest ziet. Hoe die avonden zonder drugs worden, weet je vooraf niet. Hieronder lees je hoe je je kunt voorbereiden, hoe je omgaat met een aanbod en wanneer het beter is om een feest over te slaan.

In dit artikel

Een groep vrienden van rond de vijfentwintig lacht en praat samen op een zonnig festivalterrein in de middag
Kies een avond waarop je zonder drugs wilt en kunt zijn.

Hoe ga je uit zonder drugs?

Begin met de vraag waarom je zonder drugs wilt gaan. Als je vooral bezig bent met wat niet meer mag, kan een avond voelen als iets wat je moet doorstaan. Onderzoeken waarom je zelf niet meer wilt gebruiken, kan je besluit ondersteunen. Dat maakt niet ieder feest meteen makkelijk of geschikt.

Regel vervoer waarmee je ook eerder naar huis kunt. Bedenk wat je wilt drinken en hoe je reageert als iemand drugs aanbiedt. Spreek eventueel af met iemand die weet dat je niet gebruikt. Zo hoef je niet alles pas te beslissen wanneer je moe bent of anderen aandringen.

Wat beloofden drugs je eigenlijk op een avond?

Drugs kunnen energie, makkelijker contact of minder ongemak lijken te bieden. Binnen de methode noemen we die verwachting de belofte. Als je nog sterk verwacht dat drugs de avond beter maken, kan stoppen voelen alsof je iets moet missen. Het helpt om die verwachting concreet te onderzoeken.

Kijk daarbij naar de hele avond én de dagen erna. Wat gebeurde er werkelijk wanneer je gebruikte? De tabel laat voorbeelden zien van verwachtingen en mogelijke gevolgen; jouw eigen ervaringen zijn het uitgangspunt.

Wat de avond belooft Wat het weekend vaak kost
Langer energie hebben Slaap missen en de volgende dag uitgeput zijn
Makkelijker contact maken Minder van gesprekken onthouden
Minder nadenken of ongemak voelen Onrust of somberheid na gebruik
Langer blijven feesten Meer gebruiken en uitgeven dan je van plan was

Misschien herken je een paar van die gevolgen, misschien andere. Neem ze mee wanneer je beoordeelt wat gebruik je opleverde, in plaats van alleen het prettigste moment te vergelijken.

Soms speelt ook de gedachte mee dat je zonder drugs minder leuk bent of moeilijker contact maakt. Als je dat herkent, onderzoek dan waarop die gedachte rust. Je hoeft daarvoor niet meteen naar een druk feest: afspreken zonder gebruik kan ook in een kleinere, rustigere omgeving.

Neem bij je keuze ook mee hoe de rest van het weekend na gebruik verliep.

Wat zeg je tegen je vrienden?

Je mag het kort houden: ‘Nee, ik gebruik niet’ of ‘Ik wil vanavond zonder drugs zijn.’ Je kunt meer vertellen als je dat wilt, maar een uitleg is geen voorwaarde voor een nee. Blijft iemand aandringen, herhaal dan je antwoord of loop weg.

Op Drugs en Uitgaan, een website van het Trimbos-instituut, vind je informatie over feesten zonder drugs en verhalen van jongeren die niet gebruiken terwijl vrienden dat wel doen. Hoe jouw vrienden reageren, is niet te voorspellen. Je mag wel verwachten dat ze je keuze respecteren.

Vertel een vriend of vriendin die je vertrouwt vooraf wat je van plan bent. Vraag bijvoorbeeld of diegene even met je naar buiten wil als je wilt overleggen. De ander hoeft jouw keuze niet te bewaken; steun vragen kan wel helpen.

Twee vrienden van begin twintig praten ontspannen met een drankje in de hand buiten bij een café in de avond
Je kunt kort vertellen dat je niet gebruikt.

Hoe voelt de eerste avond zonder?

Een eerste avond kan anders voelen dan je gewend bent. Misschien ben je eerder moe, merk je meer ongemak of vind je de muziek juist prettiger. Daar hoef je niet meteen een conclusie over alle toekomstige avonden aan te verbinden. Kijk wat je nodig hebt en of je er nog wilt zijn.

Je kunt naar huis wanneer de avond voor jou klaar is. Zonder drugs kun je meer van het feest meekrijgen en vermijd je klachten door die drugs, maar laat naar bed gaan kan nog steeds vermoeiend zijn. Beter slapen of een fijne zondag is geen vast resultaat van één nuchtere avond.

Wat als je vrienden allemaal gebruiken?

Dat kan het moeilijker maken om bij je besluit te blijven. Je hoeft niet mee te gaan om te bewijzen dat je zonder kunt. Spreek bijvoorbeeld overdag af, kies een andere activiteit of ga met iemand die ook niet gebruikt. Wil je toch naar een feest, zorg dan dat je zelfstandig kunt vertrekken.

Je kunt je vrienden vertellen dat je hen wilt blijven zien, maar voorlopig niet op avonden waarop veel wordt gebruikt. Kijk welke afspraken voor jullie werken. Als iemand je keuze steeds onder druk zet, kan meer afstand nodig zijn; dat hoef je niet voor de hele groep tegelijk te beslissen.

Laat je alcohol dan ook staan?

Alcohol kan het moeilijker maken om bij je besluit te blijven en kan de trek in andere middelen versterken. Alcoholvrij uitgaan is daarom een verstandige keuze als je met drugs wilt stoppen. Het voorkomt ook dat alcohol ongemerkt de plek van die drugs inneemt.

Kijk terug naar avonden waarop je toch gebruikte: speelde alcohol daarin een rol? Bespreek dat zo nodig met je hulpverlener. Drink je veel en vaak of krijg je klachten zonder alcohol, overleg dan vóór het stoppen met je huisarts over een veilige aanpak.

Online traject Van verslaving naar vrij leven
Online traject · elf lessen
Van verslaving naar vrij leven

Een online traject voor volwassenen die willen stoppen met hun verslaving. In elf lessen onderzoek je wat drugs je lijken te bieden en werk je toe naar ‘ik wil niet meer’. Je kunt het volgen naast de zorg die je nodig hebt om veilig te stoppen.

Wat als je toch gebruikt op een avond?

Neem opnieuw gebruiken serieus, zonder jezelf erop vast te zetten. Kijk terug naar wat eraan voorafging: een aanbod, alcohol, vermoeidheid of de verwachting dat drugs de avond zouden verbeteren. Bespreek met je begeleider of iemand die je vertrouwt wat er moet veranderen voordat je weer uitgaat.

Na een periode zonder gebruik kan je tolerantie lager zijn. Ga er niet van uit dat een eerder gebruikte hoeveelheid veilig is; ook de samenstelling en sterkte kunnen verschillen. GHB kent bovendien een klein verschil tussen een merkbaar effect en een gevaarlijke vergiftiging. Vermijd combinaties met alcohol en andere middelen. Er bestaat geen hoeveelheid die je hiermee als veilig kunt aanmerken.

Een jonge vrouw fietst op een zonnige zondagochtend ontspannen door een rustige stadsstraat
Kijk ook naar de dag na het feest.

Wanneer heb je meer nodig dan een voornemen?

Zoek hulp als je ondanks je voornemen blijft gebruiken, de dagen erna moeilijk doorkomt of je gebruik zich uitbreidt naar doordeweekse dagen. Je hoeft niet te wachten tot dat iedere week gebeurt. Lees hoe stop je met een 3-MMC-verslaving of stoppen met drugs, en bespreek met je huisarts welke ondersteuning past.

Bel 112 als iemand na gebruik niet goed wakker te krijgen is, niet normaal ademt, een epileptische aanval heeft of pijn op de borst krijgt. Blijf bij diegene, volg de aanwijzingen van de meldkamer en vertel wat er mogelijk is gebruikt. Laat iemand niet alleen om een roes uit te slapen.

Bij afhankelijkheid van alcohol, GHB of bepaalde slaap- en kalmeringsmiddelen kan plotseling stoppen gevaarlijk zijn. Ook bij opioïden is begeleiding belangrijk. Bespreek regelmatig gebruik en eventuele ontwenningsklachten met je huisarts voordat je zelf stopt of afbouwt. Verander voorgeschreven medicatie niet zelfstandig.

Bij gedachten aan zelfmoord kun je anoniem bellen met 113 Zelfmoordpreventie via 0800 0113. Bel 112 bij direct levensgevaar. Meer informatie vind je bij Drugs en Uitgaan, Jellinek en Thuisarts.

Veelgestelde vragen

Kun je uitgaan zonder drugs?

Ja, uitgaan kan zonder drugs. Bedenk vooraf hoe je naar huis gaat, wat je drinkt en hoe je op een aanbod reageert. Als feesten steeds tot gebruik leidt, kan het verstandig zijn ze voorlopig over te slaan en hulp bij het stoppen te zoeken.

Wat zeg je als iemand je drugs aanbiedt?

Je kunt zeggen: ‘Nee, ik gebruik niet.’ Je hoeft dat niet verder uit te leggen. Blijft iemand aandringen, herhaal je antwoord of neem afstand van de situatie.

Is uitgaan zonder drugs saai?

Dat verschilt per persoon en per avond. Een eerste keer kan onwennig zijn, maar hoeft niet te bepalen hoe volgende avonden worden. Kies een feest of afspraak waar je graag bent en vertrek als het voor jou genoeg is.

Moet ik stoppen met uitgaan als ik wil stoppen met drugs?

Niet noodzakelijk. Wel kan tijdelijk anders afspreken of niet naar feesten gaan helpen, vooral als uitgaan steeds weer tot gebruik leidt. Bespreek met je huisarts of begeleider wat bij jouw situatie past.

Is het gevaarlijk om na een tijd weer te gebruiken?

Dat kan. Na een pauze kan je tolerantie lager zijn en een eerder gebruikte hoeveelheid gevaarlijk uitpakken. Ook productsterkte en combinaties spelen mee. Vooral GHB kent een risico op ernstige vergiftiging. Ga niet uit van een veilige oude hoeveelheid en combineer niet met alcohol of andere middelen.

Wil je stoppen met drugs zonder het feest op te geven?

Van verslaving naar vrij leven is een online traject voor volwassenen die willen stoppen met hun verslaving. In elf lessen onderzoek je wat je van drugs verwacht en wat gebruik in je leven betekent. Je werkt toe naar een eigen keuze: van ‘ik mag niet meer’ naar ‘ik wil niet meer’. Het traject belooft niet dat trek vanzelf verdwijnt of dat je meteen weer overal kunt uitgaan. Benodigde medische of psychologische zorg kan ernaast blijven bestaan.

Bekijk het traject →

€197 · online, in je eigen tempo

Lees ook

Geschreven door

Polle van den Dop

Verslavingscoach en maker van de methode achter Verslaving Doorzien

Ik ontwikkelde Van verslaving naar vrij leven voor mensen die willen stoppen, maar merken dat gebruik aantrekkelijk blijft. In elf lessen kijk je naar wat je ervan verwacht en werk je toe naar een keuze waar je zelf achter staat. Lees meer over de methode.

Terug naar blog