Lyrica verslaving: hoe kom je ervan af?

Misschien kreeg je Lyrica voorgeschreven voor zenuwpijn of angst. Misschien ben je het zonder recept gaan gebruiken omdat het je rust gaf. In beide gevallen kan stoppen lastig worden, ook wanneer je dat graag wilt. Hier lees je hoe je afhankelijkheid herkent, waarom afbouwen begeleiding vraagt en wat je naast het lichamelijke deel kunt aanpakken.

In dit artikel

• Hoe kom je van een Lyrica verslaving af?
• Wat doet Lyrica, en hoe ontstaat afhankelijkheid?
• Waaraan zie je dat je afhankelijk bent geworden?
• Welke klachten geeft stoppen met pregabaline?
• Hoe bouw je Lyrica veilig af?
• Waarom is afbouwen alleen vaak niet genoeg?
• Wat als je Lyrica kreeg voor pijn of angst?
• Wanneer is Lyrica gevaarlijk?
• Veelgestelde vragen

Hoe kom je van een Lyrica verslaving af?

Begin met een gesprek met je huisarts of behandelend arts over een afbouwplan. Je lichaam kan aan pregabaline gewend raken. Wie dan abrupt stopt, kan ontwenningsklachten krijgen. Hoe snel je kunt afbouwen, hangt onder meer af van je dosis, hoe lang je het gebruikt en de reden waarvoor je het kreeg.

Kijk daarnaast naar de rol die Lyrica in je leven heeft gekregen. Misschien hielp het tegen pijn of angst, of zocht je vooral ontspanning. Dat voordeel hoef je niet te ontkennen. Door ook de nadelen en de momenten waarop je opnieuw wilt nemen mee te wegen, kun je met je arts en eventuele andere steun werken aan een leven waarin je minder op het middel hoeft te rekenen.

Wat doet Lyrica, en hoe ontstaat afhankelijkheid?

Lyrica is een merknaam voor pregabaline, een medicijn dat onder meer bij zenuwpijn, epilepsie en bepaalde angstklachten wordt voorgeschreven. Jellinek beschrijft dat pregabaline ook voor de ontspannende of verdovende werking zonder recept wordt gebruikt. De manier waarop je eraan bent gekomen, zegt op zichzelf nog niet of je afhankelijk bent; belangrijker is welke plaats het gebruik inmiddels inneemt.

Bij regelmatig gebruik kan gewenning ontstaan. Ook lichamelijke afhankelijkheid en problematisch gebruik zijn mogelijk, zowel bij gebruik op recept als daarbuiten. Het Farmacotherapeutisch Kompas adviseert artsen daarom op signalen van misbruik en afhankelijkheid te letten. Een hogere dosis nemen dan afgesproken is zo'n signaal, maar ook moeite hebben met verminderen verdient aandacht.

Waaraan zie je dat je afhankelijk bent geworden?

Afhankelijkheid herken je niet aan één vast teken. De signalen hieronder kunnen helpen om je eigen gebruik te bekijken. Herken je er iets in, bespreek het dan met je arts, zeker als je niet meer volgens afspraak gebruikt of klachten krijgt bij een gemiste dosis.

Welke klachten geeft stoppen met pregabaline?

Het Farmacotherapeutisch Kompas noemt slapeloosheid, hoofdpijn, misselijkheid, angst, diarree, griepachtige klachten, zenuwachtigheid, somberheid, pijn, zweten en duizeligheid. Ook kunnen er suïcidale gedachten en epileptische aanvallen optreden. Daarom is in één keer stoppen gevaarlijk, zeker na langer of hoger gebruik.

Geleidelijk afbouwen kan ontwenningsklachten beperken, maar sluit ze niet uit. Meld nieuwe of toenemende klachten aan je arts. Zeker bij ernstige angst, gedachten aan zelfdoding of een epileptische aanval is snelle hulp nodig. Je hoeft zelf niet te beoordelen of een klacht 'erbij hoort'.

Hoe bouw je Lyrica veilig af?

Samen met je arts maak je een afbouwschema dat past bij jouw gebruik en gezondheid. Het Farmacotherapeutisch Kompas noemt minstens een week; dat is een ondergrens en geen standaardplanning voor iedereen. Na langdurig gebruik of bij veel klachten kan een langzamer schema nodig zijn. Verander je dosis daarom niet zelfstandig.

Vertel hoeveel je neemt, hoe vaak je het gebruikt en of je ook pregabaline buiten je recept om krijgt. Meld daarnaast alcohol, opioïden en slaap- of kalmeringsmiddelen. Met dat volledige beeld kan een arts de risico's beoordelen en een passend afbouwplan maken.

Vind je het moeilijk om dit met je voorschrijver te bespreken, dan kun je ook contact opnemen met je huisarts of de verslavingszorg. Hoe afbouwen bij een ander verslavend medicijn verloopt, lees je in is oxazepam verslavend.

Waarom is afbouwen alleen vaak niet genoeg?

Afbouwen richt zich op je lichaam. Daarnaast kan de reden waarom je Lyrica bleef nemen aandacht vragen. Misschien hielp het bij pijn of angst; misschien bood het verdoving of rust. Als je die behoefte na het afbouwen nog ervaart, is het verstandig om samen met je arts te kijken wat je daarvoor nodig hebt. Het traject noemt wat je van het middel verwacht de belofte van het middel.

Kijk eens naar het hele verloop van een gewone dag. Wanneer hielp de pregabaline, en wanneer merkte je nadelen zoals sufheid, geheugenproblemen of onrust tussen doses? Soms blijkt dat een deel van de gewenste rust vooral het verdwijnen van ontwenningsonrust is. Bij anderen speelt de oorspronkelijke pijn of angst nog sterk mee. Dat onderscheid helpt je bepalen welke steun je naast het afbouwen nodig hebt.

Alleen tegen jezelf zeggen dat je niet meer mag, helpt niet altijd op een moeilijke dag. Het kan steun geven om eerlijk te zien wat het middel je biedt én wat je ervoor inlevert. Zo ontstaat meer ruimte voor een keuze die aansluit bij wat je zelf wilt, in plaats van een dagelijkse strijd met een verbod.

Soms neemt een volgende dosis vooral de onrust weg die tussen doses is ontstaan.

Online traject · elf lessen

Van verslaving naar vrij leven

Het online traject waarmee je stopt met je verslaving, niet met wilskracht maar met inzicht. Te volgen naast medische begeleiding bij het afbouwen.

€197 Bekijk het traject →

Wat als je Lyrica kreeg voor pijn of angst?

Ook als je Lyrica precies volgens voorschrift kreeg, kun je merken dat stoppen klachten geeft. Dat betekent niet automatisch dat je het verkeerd hebt gebruikt. Neem het serieus en bespreek het met degene die het voorschrijft, ook als je ongemerkt meer bent gaan nemen dan afgesproken.

De oorspronkelijke pijn of angst kan tijdens het afbouwen terugkomen. Maak daarom samen een plan voor die klachten. Soms zijn andere behandelingen of medicijnen mogelijk. Loopt het afbouwen vast, vertel dan wat er gebeurt; jullie kunnen het schema of de verdere behandeling opnieuw bekijken. Meer over medicijnen die meer werden dan bedoeld, lees je in hoe weet je of je verslaafd bent aan je medicijnen.

Wanneer is Lyrica gevaarlijk?

Vooral in combinatie met andere dempende middelen. Jellinek noemt alcohol en pregabaline een gevaarlijke combinatie, net als pregabaline met opioïden, GHB of kalmeringsmiddelen: je ademhaling kan stoppen en je kunt bewusteloos raken of overlijden. Het Farmacotherapeutisch Kompas meldt bij combinatie met opioïden onderdrukte ademhaling, coma en overlijden. Bel 112 als iemand niet wakker te krijgen is, heel langzaam ademt of een epileptische aanval krijgt.

Na een periode met een lagere dosis kan je reactie op een eerder gebruikte hoeveelheid veranderen. Neem geen oude dosis op eigen initiatief weer in, zeker niet in combinatie met andere dempende middelen; overleg met je arts.

Bij langdurig of zwaar gebruik van alcohol kan plotseling stoppen een ernstig onthoudingssyndroom veroorzaken. Langdurig gebruik van slaap- en kalmeringsmiddelen vraagt vaak om geleidelijke afbouw in overleg met een arts. Ontwenning van GHB kan ernstig en soms levensbedreigend zijn. Ontgifting van opioïden hoort doorgaans begeleid te worden. Overleg met je huisarts voordat je iets verandert.

Heb je gedachten om jezelf iets aan te doen, bel dan 113 Zelfmoordpreventie via 0800 0113. Meer informatie vind je bij Jellinek, het Farmacotherapeutisch Kompas en Thuisarts.

Veelgestelde vragen

Is Lyrica (pregabaline) verslavend?

Ja. Jellinek schrijft dat je geestelijk en lichamelijk afhankelijk kunt raken van pregabaline, en dat je steeds meer kunt willen nemen.

Kun je in één keer stoppen met Lyrica?

Nee, dat is gevaarlijk. Het Farmacotherapeutisch Kompas adviseert om over minstens een week af te bouwen, en na lang of hoog gebruik vaak langzamer. Doe dat met je arts.

Wat zijn de ontwenningsverschijnselen van pregabaline?

Onder meer slapeloosheid, hoofdpijn, misselijkheid, angst, diarree, griepachtige klachten, zweten, duizeligheid en somberheid. Ook suïcidale gedachten en epileptische aanvallen kunnen voorkomen.

Mag je Lyrica combineren met alcohol?

Nee. Jellinek noemt alcohol en pregabaline een gevaarlijke combinatie. Samen met opioïden, GHB of kalmeringsmiddelen kan je ademhaling stoppen.

Waar kan ik terecht als ik Lyrica zonder recept gebruik?

Bij je huisarts of de verslavingszorg. Vertel eerlijk wat en hoeveel je gebruikt, zodat er een veilig afbouwplan gemaakt kan worden.