Hoe kom je van een GHB-verslaving af?

Misschien weet je al een tijd dat je van GHB af wilt, maar merk je tegelijk dat je lichaam niet zomaar meewerkt. Zodra gebruik nodig wordt om ontwenningsklachten te voorkomen, gaat het niet meer alleen over willen. Juist daarom hoef je dit niet zelf op te lossen.

In dit artikel

• Waarom kun je niet zelf stoppen met GHB?
• Hoe kom je van een GHB-verslaving af?
• Wat gebeurt er tijdens het afbouwen?
• Waaraan merk je dat het gebruik is vastgelopen?
• Waarom loopt het bij GHB sneller dan bij andere middelen?
• Waarom is de afbouw nog niet het stoppen?
• Waarom blijft het aantrekkelijk, ook als je het niet meer leuk vindt?
• Wanneer bel je 112, en wanneer een arts?
• Veelgestelde vragen

Waarom kun je niet zelf stoppen met GHB?

Omdat een lichamelijke afhankelijkheid van GHB ernstige ontwenningsverschijnselen kan geven. Denk aan hevige onrust, angst, trillen, een snelle hartslag, hallucinaties, een delier of epileptische aanvallen. In ernstige gevallen kan een GHB-ontwenning dodelijk verlopen.

Die klachten kunnen snel opkomen. Drugsinfo beschrijft dat de eerste verschijnselen bij lichamelijke afhankelijkheid één tot acht uur na de laatste dosis kunnen beginnen. Binnen 24 uur kunnen ernstigere klachten ontstaan. Wachten tot je merkt hoe erg het wordt, is daarom geen veilige manier om het zelf te proberen.

Bij dagelijks gebruik kan lichamelijke afhankelijkheid al na enkele weken ontstaan. Dat kan sneller gaan dan je vooraf verwachtte. Het zegt niets over je karakter; het laat vooral zien hoe sterk en kortwerkend GHB is.

Hoe kom je van een GHB-verslaving af?

De eerste stap is veilig stoppen onder begeleiding van een arts. Daarna volgt het herstel dat minder zichtbaar is: begrijpen welke plek GHB in je leven kreeg, wat het je beloofde en wat je nodig hebt om niet opnieuw in dezelfde ronde terecht te komen. Die twee delen horen bij elkaar, maar vragen niet hetzelfde.

De route begint meestal bij je huisarts. Die kan je doorverwijzen naar een arts in de verslavingszorg. Na vragen over je gebruik, je gezondheid en eventuele andere middelen wordt bepaald welke behandeling veilig is en of opname nodig is. Dat verschilt per persoon; neem die beslissing niet zelf.

Je hoeft daarbij niet eerst te bewijzen dat je gemotiveerd genoeg bent. Eerlijk vertellen wat je gebruikt en hoe vaak is op dat moment het belangrijkst. Met die informatie kan een arts een plan maken dat past bij wat je lichaam nodig heeft.

Wat gebeurt er tijdens het afbouwen?

De behandeling is erop gericht de ontwenning beheerst te laten verlopen. In een kliniek kan bij zwaar gebruik GHB van farmaceutische kwaliteit in steeds lagere doses worden gegeven. Bij minder zwaar gebruik kunnen artsen voor andere medicijnen kiezen. Welke aanpak passend is, hangt af van de beoordeling vooraf.

De duur verschilt per behandeling en per persoon. Thuisarts noemt voor een klinische afbouw met GHB van farmaceutische kwaliteit ongeveer tien dagen tot drie weken, gevolgd door een periode van extra toezicht. Bij een andere medicamenteuze behandeling kan de planning anders zijn. Artsen en verpleegkundigen volgen ondertussen je lichamelijke en psychische toestand.

Wanneer je lichaam rustiger wordt, kan er ook ruimte ontstaan die eerst volledig door het gebruik werd ingevuld. Dat kan prettig zijn en tegelijk onwennig voelen. De medische afbouw maakt stoppen veilig; daarna begint het deel waarin je opnieuw vorm geeft aan je dagen.

Waaraan merk je dat het gebruik is vastgelopen?

Niet alleen aan de hoeveelheid. De plek die GHB in je dag inneemt zegt vaak meer: vaste doseermomenten, wakker worden om te gebruiken, onrust over de voorraad of klachten krijgen zodra een dosis later komt.

Herken je één of meer van deze veranderingen, bespreek dan eerlijk met een arts hoe je gebruikt. Je hoeft niet te wachten tot alles uit de tabel op jou van toepassing is. Lichamelijke afhankelijkheid vraagt om medische hulp, niet om meer wilskracht.

Online traject · elf lessen

Van verslaving naar vrij leven

Het online traject waarmee je stopt met je verslaving, niet op wilskracht maar doordat je ziet wat het middel je belooft en wat de hele ronde je kost. Naast de afbouw die je met je arts regelt, niet in plaats daarvan.

€197 Bekijk het traject →

Waarom loopt het bij GHB sneller dan bij andere middelen?

GHB werkt relatief kort. Bij lichamelijke afhankelijkheid kunnen mensen daardoor elke twee tot drie uur een nieuwe dosis nodig hebben, ook ’s nachts. De ruimte tussen de doses wordt dan steeds kleiner en het gebruik kan een groot deel van de dag gaan bepalen.

Die korte werking is één reden waarom afhankelijkheid snel kan ontstaan. Het is geen bewijs dat jij zwakker bent dan iemand die een ander middel gebruikt. De eigenschappen van GHB en het patroon waarin je het gebruikt spelen een grote rol.

Daar komt bij dat het verschil tussen een gewenste dosis en te veel GHB klein kan zijn. De sterkte van zelfgemaakte of illegaal verkochte GHB is bovendien niet betrouwbaar te zien. Daardoor blijft doseren riskant, ook als je denkt dat je je eigen hoeveelheid kent.

Waarom is de afbouw nog niet het stoppen?

Omdat medische ontwenning één deel van het herstel is. Daarna kunnen slecht slapen, stemmingswisselingen, drang en oude gewoonten nog een tijd aandacht vragen. Ook de redenen waarom GHB aantrekkelijk werd, verdwijnen niet automatisch zodra de afbouw klaar is.

In dit traject noemen we de eerste periode daarna de tussentijd. Je lichaam en slaap kunnen nog moeten herstellen, terwijl je dag ineens anders is ingericht. Dat kan wisselend voelen. Het verloop zegt niet dat je het goed of fout doet, maar het is wel een reden om passende nazorg te regelen.

Het helpt om vóór het einde van de afbouw al na te denken over begeleiding, contact en de momenten waarop GHB eerder een antwoord leek. Wat daarbij kan helpen staat in hoe je van een verslaving af komt, en wat verslaving eigenlijk is in wat is verslaving, en is het een ziekte.

Waarom blijft het aantrekkelijk, ook als je het niet meer leuk vindt?

Omdat GHB iets kan bieden wat op dat moment werkelijk voelbaar is: ontspanning, makkelijker contact maken, kunnen slapen of tijdelijk minder last hebben van onrust. Dat verklaart waarom het aantrekkelijk werd, ook als de nadelen inmiddels groot zijn.

Je hoeft dat effect niet te ontkennen om eerlijk naar de hele ronde te kijken. De belangrijke vraag is niet alleen wat GHB op het eerste moment geeft, maar ook wat het daarna van je vraagt. Dan wordt zichtbaar of een gedachte als ‘zonder dit kan ik niet slapen’ nog klopt, of vooral door herhaling overtuigend is geworden.

Juist die overtuiging kan een volgende ronde klaarzetten. Je kunt haar leren herkennen zonder jezelf te veroordelen of ertegen te vechten. Meer daarover staat in wat drang wel en niet over je zegt. Wat er in de eerste weken lichamelijk kan gebeuren, staat in wat er in je lichaam gebeurt als je stopt.

Wanneer bel je 112, en wanneer een arts?

Bel 112 als iemand niet reageert, een epileptische aanval heeft, niet normaal ademt of blauwe lippen krijgt. Controleer de ademhaling en volg de aanwijzingen van de meldkamer. Ademt iemand normaal maar blijft die bewusteloos, leg de persoon dan in de stabiele zijligging en blijf de ademhaling controleren. Start reanimatie als er geen normale ademhaling is. Laat iemand nooit alleen om de roes uit te slapen.

Gebruik je dagelijks of krijg je klachten wanneer een dosis uitblijft, probeer dan niet zelf te stoppen of te minderen. Bel je huisarts of de huisartsen-spoedpost en vertel precies wat, hoeveel en hoe vaak je gebruikt. Bij ernstige verwardheid, hallucinaties, een epileptische aanval, oververhitting of andere snel toenemende klachten bel je 112.

Heb je een tijd niet gebruikt, dan is je tolerantie gedaald en kan je oude hoeveelheid levensgevaarlijk zijn. Combineer GHB nooit met alcohol of met slaap- en kalmeringsmiddelen. Betrouwbare uitleg staat bij Thuisarts, Jellinek en Drugsinfo. Dit traject vervangt geen medische afbouw, acute psychiatrische zorg, crisisinterventie of traumabehandeling.

Veelgestelde vragen

Is GHB verslavend?

Ja. Bij dagelijks gebruik kan al na enkele weken lichamelijke afhankelijkheid ontstaan. Doordat GHB kort werkt, kan het gebruik zich over de hele dag en nacht gaan verspreiden.

Hoe gevaarlijk is stoppen met GHB?

Bij lichamelijke afhankelijkheid kan plotseling stoppen levensgevaarlijk zijn. Ernstige onrust, hallucinaties, een delier, problemen met hartslag of bloeddruk en epileptische aanvallen kunnen voorkomen. Vraag daarom altijd medische hulp en probeer niet zelf af te bouwen.

Hoe lang duurt het afbouwen van GHB?

Dat verschilt per persoon en behandeling. Thuisarts noemt bij een klinische afbouw met GHB van farmaceutische kwaliteit ongeveer tien dagen tot drie weken, met daarna nog enkele dagen toezicht. Bij een andere behandeling kan de duur anders zijn.

Kun je thuis van GHB af komen?

Niet zonder medische beoordeling en begeleiding. Een arts onderzoekt eerst je gebruik en gezondheid en bepaalt welke behandeling veilig is en of opname nodig is. Begin dus niet zelf met minderen.

Hoe snel beginnen de ontwenningsverschijnselen bij GHB?

Bij lichamelijke afhankelijkheid kunnen de eerste ontwenningsverschijnselen één tot acht uur na de laatste dosis beginnen. Ernstige klachten kunnen binnen 24 uur ontstaan. Wacht daarom niet af hoe het thuis verloopt.

Wat doe je als iemand out gaat van GHB?

Bel 112 en controleer de ademhaling. Ademt de persoon normaal maar blijft die bewusteloos, leg hem of haar in de stabiele zijligging en blijf controleren. Bij geen normale ademhaling start je reanimatie volgens de aanwijzingen van 112. Laat iemand nooit alleen.