Een man van rond de dertig drinkt koffie op een terras en praat ontspannen met een vriend in het ochtendlicht

Vrienden kwijt na stoppen: wat nu?

Polle van den Dop
Als vriendschappen veranderen nadat je bent gestopt, mag je dat verlies serieus nemen. Kijk welke contacten ook zonder gebruik goed voelen, bespreek je grenzen met mensen die blijven gebruiken en zoek plekken waar je vaker dezelfde mensen ontmoet. Nieuwe contacten hebben tijd nodig. Blijft de eenzaamheid sterk of merk je dat je er weer door wilt gebruiken, vraag dan hulp.

Na het stoppen kan je sociale leven veranderen. Misschien komen er minder uitnodigingen, of merk je dat je zelf geen zin hebt in avonden waarop wordt gebruikt. Ook als je blij bent dat je gestopt bent, kun je mensen en gewoonten missen. Dat verdient aandacht, zonder meteen te besluiten dat elke vriendschap voorbij is.

In dit artikel

Een man van rond de dertig drinkt koffie op een terras en praat ontspannen met een vriend in het ochtendlicht
Opnieuw contact maken, stap voor stap.

Wat doe je als je vrienden kwijt bent na het stoppen?

Begin bij de mensen met wie je ook zonder middel prettig contact hebt. Spreek met hen iets af dat niet om gebruik draait. Kijk daarnaast waar je regelmatig nieuwe mensen kunt ontmoeten, en erken dat het pijn kan doen als een oude groep minder dichtbij voelt.

Vriendschap groeit meestal doordat je elkaar vaker ziet. Een wekelijkse activiteit biedt daarom meer gelegenheid voor contact dan een enkele ontmoeting. Het kan even duren voordat je je ergens thuis voelt; daar is geen vaste termijn voor.

Een stille periode na het stoppen vertelt niet hoe je sociale leven over een jaar zal zijn. Blijf kleine mogelijkheden tot contact opzoeken, en vraag steun als alleen zijn je zwaar valt.

Waarom verlies je vrienden als je stopt?

Sommige contacten draaiden sterk om samen drinken, gebruiken of uitgaan. Als dat wegvalt, kan het contact veranderen. Bij andere mensen blijkt er ook los van het middel genoeg te delen. Dat ontdek je eerder door eens op een andere manier af te spreken dan door het vooraf in te vullen.

Je weet niet altijd waarom iemand minder contact zoekt. Misschien zijn jullie gewoonten uiteen gaan lopen, misschien is er ongemak, of is de ander zelf druk met iets. Vul de gedachten van je vrienden niet voor hen in; een gewoon gesprek kan duidelijk maken wat er nog tussen jullie mogelijk is.

Het kan ook jouw keuze zijn om voorlopig minder af te spreken met mensen bij wie je sneller zou gebruiken. Je mag een grens stellen zonder de ander te veroordelen. Hoeveel afstand nodig is, kun je later opnieuw bekijken.

Een vriendschap die alleen bestaat met iets erbij, was misschien vooral een gewoonte.

Welke vriendschappen kun je houden?

Vraag je af hoe het contact voelt als jullie nuchter zijn of iets anders ondernemen. Kun je je keuze om niet te gebruiken uitspreken, en wordt die gerespecteerd? Zulke ervaringen zeggen meer dan een vaste regel over wie je nog mag zien.

Signaal Wat het zegt over de vriendschap
Je kunt samen iets doen zonder middel, zoals wandelen of eten Er is een band los van het gebruik
Hij of zij vraagt hoe het met je gaat sinds je gestopt bent Er is interesse in jou, niet alleen in de avond
Je keuze wordt gerespecteerd zonder grapjes of druk Je kunt jezelf zijn in dit contact
Het contact draait bijna altijd om afspreken om te gebruiken De vriendschap hangt vooral aan het middel
Na een avond met deze persoon denk je sterker aan gebruiken Dit contact vraagt nu afstand, in ieder geval tijdelijk
Een groep mensen van verschillende leeftijden werkt samen in een buurtmoestuin op een zonnige ochtend
Nieuwe gezichten bij een vaste activiteit.

Hoe ga je om met vrienden die blijven gebruiken?

Vertel in gewone woorden wat jij wilt, bijvoorbeeld dat je graag afspreekt maar geen avond met drugs wilt. Jellinek geeft ook handvatten om op aandringen te reageren. Je hoeft het gebruik van de ander niet te veranderen om bij je eigen keuze te blijven.

Als iemand je blijft aansporen te gebruiken of je grens niet respecteert, mag je afstand nemen. Je kunt ook voorstellen om elkaar op een ander moment te zien. Over een avond buiten de deur lees je meer in uitgaan zonder drugs.

Waar vind je nieuwe mensen?

Zoek een omgeving waar je mensen vaker kunt zien rond iets wat je leuk of zinvol vindt. Thuisarts noemt bijvoorbeeld een club, een groep en vrijwilligerswerk als manieren om contact op te bouwen. Het gaat minder om snel nieuwe vrienden maken dan om gelegenheid creëren om iemand rustig te leren kennen.

  • Een sportclub of hardloopgroep, waar je elke week dezelfde mensen ziet.
  • Vrijwilligerswerk, bijvoorbeeld bij een voedselbank, een dierenasiel of een buurthuis.
  • Lessen of een werkplaats, zoals koken, fotografie, muziek of houtbewerken.
  • Een zelfhulpgroep zoals Narcotics Anonymous. NA noemt het verlangen om te stoppen de enige voorwaarde, er is geen contributie, en nieuwkomers worden aangemoedigd om telefoonnummers uit te wisselen.
  • Oude contacten van voor je gebruik: een neef, een oud-collega, een schoolvriend.

Jellinek adviseert om ook vrienden en kennissen op te zoeken die niet gebruiken. Je hoeft niet alleen met mensen om te gaan die hetzelfde verleden hebben. Belangrijk is dat je contact hebt waarin jouw keuze kan bestaan.

Waarom voelt het alsof je ook jezelf kwijt bent?

Een groep kan bij je identiteit zijn gaan horen. Als je die minder ziet, kan het vreemd zijn om opnieuw te ontdekken wat je met anderen wilt delen. Dat kan tijd kosten. Het zegt op zichzelf niets over jouw waarde of over hoe nieuwe vriendschappen zullen worden.

Misschien hoorde bij gebruik ook de verwachting dat je makkelijker aansluiting vond. Binnen de methode heet zo'n verwachting de belofte. Kijk eerlijk terug: waar voelde je verbinding, en waar draaide het contact vooral om het middel? Niet elke oude band was oppervlakkig en niet elk nieuw contact zal meteen hecht zijn.

Je kunt je keuze om niet te gebruiken helder uitspreken, zonder je te verantwoorden voor iedere uitnodiging die je afslaat. Zoek de vorm van contact die nu voor jou werkt.

Online traject Van verslaving naar vrij leven
Online traject · elf lessen
Van verslaving naar vrij leven

Een online traject gericht op stoppen met je verslaving. Je onderzoekt ook welke verwachtingen over contact en erbij horen gebruik voor jou aantrekkelijk maakten.

Hoe ga je om met eenzaamheid in de tussentijd?

Eenzaamheid is iets om serieus te nemen. Het kan helpen om een uitnodiging aan te nemen of zelf een laagdrempelige afspraak voor te stellen. Je hoeft niet te wachten tot je je sociaal en energiek voelt voordat je iemand een bericht stuurt.

Een klein contact kan een begin zijn: iemand appen, kort bellen of een praatje tijdens een activiteit. Leg jezelf geen verplicht aantal contacten per dag op. Kijk wat haalbaar is en waar je je werkelijk prettig bij voelt. Als vooral de avonden thuis moeilijk zijn, lees ook alleen thuis gebruiken.

Twee vriendinnen van in de dertig wandelen lachend langs het strand op een heldere middag
Een vriendschap die helder is.

Wanneer heb je hulp nodig?

Je huisarts kan meedenken als je je sterk of langdurig eenzaam voelt. Dat geldt ook als je merkt dat alleen zijn het verlangen naar gebruik versterkt. Samen kun je kijken of gesprekken, een groep of andere steun passend zijn.

Bij langdurig of zwaar gebruik van alcohol kan plotseling stoppen een ernstig onthoudingssyndroom veroorzaken. Langdurig gebruik van slaap- en kalmeringsmiddelen vraagt vaak om geleidelijke afbouw in overleg met een arts. Ontwenning van GHB kan ernstig en soms levensbedreigend zijn. Ontgifting van opioïden hoort doorgaans begeleid te worden. Overleg met je huisarts voordat je iets verandert.

Heb je gedachten om jezelf iets aan te doen, bel dan 113 Zelfmoordpreventie via 0800 0113. Meer informatie vind je bij Jellinek, Thuisarts en Narcotics Anonymous.

Veelgestelde vragen

Is het normaal om vrienden kwijt te raken als je stopt met drugs?

Dat kan gebeuren. Sommige contacten veranderen omdat jullie vooral rondom gebruik samenkwamen. Andere banden kunnen blijven bestaan, zeker als jullie ook zonder middel graag afspreken.

Moet ik stoppen met afspreken met vrienden die gebruiken?

Nee, dat verschilt per vriendschap en per situatie. Bespreek je grenzen en kijk of die worden gerespecteerd. Voelt afspreken nu te riskant, dan kun je tijdelijk afstand nemen.

Hoe vind ik nieuwe vrienden na het stoppen?

Ga naar plekken waar je vaker dezelfde mensen ontmoet, bijvoorbeeld een club, vrijwilligerswerk of een vaste activiteit. Geef het contact tijd om te groeien.

Wat is Narcotics Anonymous?

Een gemeenschap van mensen met een drugsprobleem die samenkomen in meetings. Volgens NA is het verlangen om te stoppen de enige voorwaarde, en er is geen contributie.

Wanneer ga ik naar de huisarts met eenzaamheid?

Volgens Thuisarts als het gevoel heel sterk is of lang duurt. De huisarts kan je doorverwijzen naar passende hulp.

Wil je stoppen zonder dat het als verlies voelt?

Van verslaving naar vrij leven is een online traject gericht op stoppen met je verslaving. In elf lessen onderzoek je onder meer welke rol gebruik in je sociale leven speelde, zodat je keuzes kunt maken die bij jou passen.

Bekijk het traject →

€197 · online, in je eigen tempo

Lees ook

Geschreven door

Polle van den Dop

Verslavingscoach en maker van de methode achter Verslaving Doorzien

Ik help mensen begrijpen waarom gebruik aantrekkelijk blijft, ook wanneer ze allang zien wat het hun kost. Daarvoor ontwikkelde ik Van verslaving naar vrij leven: een online traject van elf lessen waarin stoppen niet alleen draait om volhouden, maar om helder zien wat je werkelijk wilt. Lees meer over de methode.

Back to blog