XTC dip: hoe stop je met elk weekend opnieuw zakken?

Let op: Blijf je somber, ga dan naar je huisarts. Denk je aan zelfdoding, bel gratis 113 Zelfmoordpreventie, of chat via 113.nl.

Zaterdag voel je je vrij en verbonden. Op zondag ben je uitgeput, maandag voelt alles zwaar en dinsdag kun je om iets kleins in tranen uitbarsten. Tegen vrijdag gaat het weer beter en komt de volgende pil in beeld. Als dit bijna elk weekend gebeurt, hoort de XTC dip inmiddels bij je week.

Je leest hier wat er in de dagen na XTC gebeurt, hoe lang dat kan duren en waarom die sombere dagen na ieder weekend opnieuw kunnen komen. Daarna gaat het over stoppen met de pil zonder het gevoel dat je een waardevol deel van je leven opgeeft.

De Doorzien-methode begint bij wat je in XTC zoekt: valt die reden weg, dan verdwijnt de behoefte. Die methode vormt ook de basis van het online traject Van verslaving naar vrij leven.

In dit artikel

• Hoe kom je van de XTC dip af?
• Wat is een dinsdagdip, en hoe lang duurt hij?
• Waarom zak je na XTC zo diep?
• Hoe hoort de dip bij de cirkel van je weekend?
• Waarom maken tips tegen de dip het stoppen niet makkelijker?
• Waarom wil je op dinsdag stoppen, en op vrijdag toch weer niet?
• Wat verandert er als je stopt met XTC?
• Wie helpt je stoppen met XTC?
• Wanneer is de dip meer dan een dip?
• Veelgestelde vragen

Hoe kom je van de XTC dip af?

Van de XTC dip kom je af door te stoppen met XTC. De dip is geen los probleem dat na een feest toevallig langskomt. Hij hoort bij de pil, net zo goed als de nacht zelf.

Je vindt online allerlei adviezen voor de dagen na een feest. Daarmee verandert niets aan het feit dat de dip na het gebruik komt. Als je er elke week doorheen gaat, wil je waarschijnlijk vooral weer gewone dinsdagen.

Stoppen klinkt dan als het zware deel. Bij veel mensen voelt het alsof ze de nacht, de mensen en dat ene gevoel inleveren. Daar zit de kern. Zolang de pil in je hoofd iets waardevols geeft, is stoppen een verbod.

Daarom begin je bij wat je in die nacht zoekt, en doorzie je of de pil dat werkelijk oplost. Valt die reden weg, dan valt er niets meer te verbieden.

Zo ziet de weg er in het kort uit:

1. Zie de dip als deel van de pil, niet als een los ongeluk.
2. Weet wat je zaterdag eigenlijk zocht: contact, vrijheid, even geen rem.
3. Doorzie dat de pil dat niet oplost: na elke zaterdag kom je iets lager uit.
4. Weet dat een besluit op dinsdag anders voelt dan op vrijdag.
5. Valt de reden weg, dan is er geen verbod meer nodig.
6. Blijf je somber, laat dan je huisarts meekijken.

Wat is een dinsdagdip, en hoe lang duurt hij?

Een dinsdagdip is een periode van somberheid, moeheid en leegte in de dagen na XTC. Na een zaterdag is hij volgens DRUGSinfo vaak het sterkst op dinsdag, en daar komt de naam vandaan. Trimbos vond dat mensen zich gemiddeld tot drie dagen na gebruik minder goed voelen. Jellinek schrijft dat het soms wel een dag of vijf aanhoudt, en heel soms weken.

Een vaste termijn is er niet. Over de lichamelijke kant tijdens en na gebruik lees je meer in bijwerkingen van XTC.

Waarom zak je na XTC zo diep?

Je zakt na XTC zo diep omdat de pil veel van je lichaam en je hersenen vraagt. Die moeten daarna weer herstellen. MDMA, de werkzame stof, laat je hersenen extra serotonine vrijgeven. Dat is een stof die meespeelt bij je stemming. Volgens DRUGSinfo moeten die voorraden daarna weer worden aangevuld, en dat kost tijd.

Het ligt niet alleen aan de pil. Trimbos volgde samen met University College London 244 jongvolwassenen. Zij hielden vijf weken lang elke dag een digitaal dagboekje bij. Wie na gebruik slecht of kort sliep, zakte dieper. Wie al angstig of somber was, ook. Volgens onderzoeker Matthijs Blankers tellen zowel de drug zelf als de omstandigheden mee.

Voor wie elk weekend gaat, komt er iets bij. Jellinek schrijft dat zwaar en regelmatig gebruik je serotonine verder uitput, waardoor de dagen erna heftiger worden. Tegelijk wordt het fijne effect bij vaker nemen meestal minder. Meer nemen geeft volgens Jellinek geen leukere effecten, wel meer vervelende. De nacht wordt dus kleiner, en de week erna groter.

Hoe vaker de zaterdag, hoe langer de dinsdag.

Hoe hoort de dip bij de cirkel van je weekend?

De dip is het vierde stuk van een ronde die al dagen eerder begon. De vicieuze cirkel verloopt zo: aanleiding, verwachting, gebruik, nasleep, conclusie. Na de conclusie start een nieuwe ronde. Een weekend met XTC ziet er dan vaak zo uit.

De aanleiding. Een line-up die rondgaat in de groepsapp, een verjaardag, een vrije vrijdag.

De verwachting. Straks valt alles weg: de spanning, de afstand tot anderen, de rem in je hoofd.

Het gebruik. Het werkt. De muziek komt binnen, mensen voelen dichtbij, je bent even helemaal los.

De nasleep. Zondag kapot, maandag leeg, dinsdag huilerig of kortaf. Dit is de dip.

De conclusie. Een gedachte over jezelf, zoals: zonder pil is mijn leven grijs. Of: nuchter ben ik gewoon saai.

Vooral die laatste stap is gemakkelijk te missen. Na de dip kan de gewone week vlak lijken en kijk je uit naar de volgende zaterdag. Wat je na gebruik voelt, maakt de verwachting van de volgende keer dan sterker.

Een oordeel over jezelf tijdens de dip komt op een moeilijk moment. Je hebt weinig geslapen en je lichaam is nog aan het herstellen. De gedachte dat je zonder iets erbij niet genoeg bent, is een hard oordeel over jezelf. Wat je op zo'n dag denkt, hoeft niets te zeggen over hoe je op een gewone woensdag bent.

Waarom maken tips tegen de dip het stoppen niet makkelijker?

Tips tegen de dip maken de nasleep draaglijker, maar ze veranderen niets aan de reden dat je gaat. Als de dagen erna meevallen, blijft de nacht iets waar je naar uitkijkt. Waarom je de pil voor zo'n nacht nodig lijkt te hebben, blijft dan onbesproken.

Wanneer je ieder weekend opnieuw somber wordt, vertelt die dip iets wezenlijks over de volledige ervaring. Je hoeft hem niet groter te maken dan hij is. Hij laat zien dat de pil niet heeft opgelost wat je zaterdag zocht: het contact en de vrijheid zijn dinsdag verder weg dan vrijdag.

Dat betekent niet dat je de dagen erna zwaarder hoort te maken dan ze zijn. Neem alleen geen ander middel om de dip weg te drukken, zoals alcohol, slaapmiddelen of een nieuwe pil. DRUGSinfo noemt het combineren van XTC met andere drugs juist als iets wat de dip erger maakt. Dan komt er een tweede rekening bovenop de eerste.

De echte vraag is wat je in de zaterdag zoekt, en of de pil dat oplost. Daar begint stoppen. Wat XTC je aan contact en openheid lijkt te geven, lees je uitgebreider in XTC en MDMA verslaving.

Online traject · elf stappen

Van verslaving naar vrij leven

Elke verslaving heeft twee kanten: het gebruik zelf, en de reden dat je gebruikt. In elf stappen laat ik je zien waarom je gebruikt en doorzie je wat XTC je werkelijk geeft. Zo stop je met XTC, eenvoudiger dan je denkt.

€197 Bekijk het traject →

Waarom wil je op dinsdag stoppen, en op vrijdag toch weer niet?

Op dinsdag wil je stoppen omdat je besluit dan op de dip leunt, en die dip trekt vanzelf weg. Die dag voel je scherp wat de pil je heeft gekost. Op vrijdag heb je weer geslapen en is die ervaring minder dichtbij. Dan denk je gemakkelijker aan het fijnste uur van de nacht, terwijl de dagen erna naar de achtergrond schuiven.

Zo'n dinsdagbesluit is eigenlijk een verbod. Een deel van je wil naar zaterdag, een ander deel probeert dat tegen te houden. Naarmate vrijdag dichterbij komt, ga je met jezelf onderhandelen. Alleen een halve. Alleen dit festival, want de kaartjes zijn al gekocht. Deze keer ga ik op tijd naar huis. Elke zin klinkt redelijk, en samen maken ze van vrijdag een ja.

Met zwakte heeft dat weinig te maken. Het laat zien dat de reden om te gaan nog overeind staat: dinsdag zag je wat de pil kostte, niet wat je erin zoekt. Dit is het verschil tussen niet mogen en niet willen.

Het dinsdagbesluit is niet mogen. Een verbod vraagt dat je jezelf elk weekend opnieuw tegenhoudt. Op een moment lukt dat niet meer. Niet willen ontstaat pas als de reden wegvalt, zoals hierboven beschreven. Dan hoef je jezelf niets meer te verbieden.

Ook na je besluit kun je nog aan een zaterdag met XTC denken. Zo'n gedachte is niet hetzelfde als een keuze. Je hoeft die gedachte niet weg te duwen of te beantwoorden. Meer over dat trekken staat in wat is drang. Waarom jezelf tegenhouden zelden lang goed gaat, lees je in waarom wilskracht zelden genoeg is.

Wat verandert er als je stopt met XTC?

Er komen geen nieuwe dips meer bij, en je gewone stemming krijgt tijd om terug te komen. Trimbos zag een lager welzijn in de drie dagen na gebruik. Zonder gebruik vallen die dagen weg. Volgens Jellinek kan je serotonine zich na een langere tijd zonder XTC vanzelf herstellen. Of dat helemaal lukt, is volgens Jellinek niet zeker.

Het gaat om je gewone stemming: hoe je je op een woensdag voelt zonder een pil in het vooruitzicht en zonder van het weekend te herstellen. Bij gebruik in bijna ieder weekend is zo'n woensdag zeldzaam. De ene helft van de week ben je aan het bijkomen en in de andere helft kijk je alweer uit naar zaterdag. Daardoor kun je de somberheid na gebruik verwarren met hoe je normaal gesproken bent.

De eerste weken zonder XTC zijn een tijd van wennen. Op een vlakke dag in die periode zie je nog niet hoe je je later zult voelen. Je kunt nog aan het herstellen zijn van eerder gebruik. Over uitgaan zonder pil lees je meer in uitgaan zonder drugs.

Wie helpt je stoppen met XTC?

Stoppen met XTC kan met het online traject Van verslaving naar vrij leven, als eigen, volledige route. Het is er juist ook als je op dinsdag al vaker besloot te stoppen en op vrijdag toch weer ging. In elf stappen zie je waarom je gebruikt en doorzie je wat XTC je werkelijk geeft. Valt die reden weg, dan verdwijnt de behoefte en hoef je niets te weerstaan.

Een verwijzing is niet nodig en er is geen wachttijd: bekijk het traject en start op het moment dat het jou past.

Wil je liever persoonlijk begeleid worden door een behandelaar, dan is er de verslavingszorg; een vergoede behandeling loopt via een verwijzing van je huisarts. Volgens Thuisarts lukt het vaak om zelf te stoppen. DRUGSinfo noemt ook online zelfhulp, vaak anoniem, onder meer bij Jellinek, en groepen met lotgenoten. Met vragen kun je de Drugs Infolijn bellen via 0900 1995.

Neem je er ook coke of speed bij? Lees dan ook de dag na coke of de dagen na speed. Een overzicht voor alle middelen staat in stoppen met drugs.

Wanneer is de dip meer dan een dip?

Als de somberheid na twee weken niet beter wordt, of als ze zwaar is. DRUGSinfo raadt aan hulp te zoeken als klachten na twee weken niet verbeteren of heel langzaam minder worden. Bij ernstige klachten wacht je niet zo lang. Thuisarts schrijft dat bij vaak gebruik het sombere gevoel langer kan blijven, en dat je een depressie kunt krijgen. Volgens Jellinek wordt dat risico groter naarmate je meer en vaker gebruikt. Meer daarover staat in verslaving en depressie.

Denk je eraan jezelf iets aan te doen, bel dan dezelfde dag je huisarts of de huisartsenpost, of bel gratis 113 Zelfmoordpreventie, of chat via 113.nl. Bij direct gevaar bel je 112. Bel ook 112 als iemand na XTC oververhit raakt, erg verward is, een aanval krijgt of niet goed aanspreekbaar is. Volgens Thuisarts kan je lichaam door XTC te warm worden, en dat kan ernstige gevolgen hebben.

Neem je naast XTC ook opioïden, GHB, alcohol of slaap- en kalmeringsmiddelen? Stop daar dan niet zomaar mee.

Bij langdurig of zwaar gebruik van alcohol kan plotseling stoppen een ernstig onthoudingssyndroom veroorzaken. Langdurig gebruik van slaap- en kalmeringsmiddelen vraagt vaak om geleidelijke afbouw in overleg met een arts. Ontwenning van GHB kan ernstig en soms levensbedreigend zijn. Ontgifting van opioïden hoort doorgaans begeleid te worden. Overleg met je huisarts voordat je iets verandert.

Veelgestelde vragen